अमेरिकेने दक्षिणी इराणमध्ये अपघातग्रस्त झालेल्या F-15 फायटर जेटच्या हरवलेल्या पायलटचा शोध ‘Ghost Murmur’ या तंत्रज्ञानाच्या मदतीने घेतला. या प्रणालीने सुमारे 40 मैल दूरून सिग्नल पकडत पायलटचे स्थान निश्चित केले.
या ऑपरेशनमध्ये CIA आणि अमेरिकी सैन्य सहभागी होते. दोन दिवसांपासून बेपत्ता असलेल्या पायलटचा शोध घेण्यासाठी ही मोहीम राबवण्यात आली. पायलट शत्रूच्या ताब्यातील भागातील पर्वतीय परिसरात लपून बसला होता आणि इराणी दल त्याचा शोध घेत होते. कठीण भूभागामुळे पारंपरिक शोध पद्धती प्रभावी ठरत नव्हत्या.
मीडिया अहवालानुसार, अमेरिकन F-15 फायटर जेट दक्षिणी इराणमध्ये पाडण्यात आले. अपघातानंतर ‘Dude 44 Bravo’ या नावाने ओळखला जाणारा पायलट इराणी दलांपासून बचाव करण्यासाठी पर्वतांमधील दरीत लपला. इराणी सुरक्षा यंत्रणा त्याचा सतत शोध घेत होत्या आणि त्याच्यावर बक्षीस जाहीर करण्यात आले होते.
![]()
या ऑपरेशनमध्ये ‘Ghost Murmur’ तंत्रज्ञानाची महत्त्वाची भूमिका होती. ही प्रणाली मानवी हृदयाच्या ठोक्यांमधून निर्माण होणारे सूक्ष्म इलेक्ट्रोमॅग्नेटिक सिग्नल ओळखू शकते, जे सामान्य उपकरणांनी पकडता येत नाहीत. ही तंत्रज्ञान क्वांटम मॅग्नेटोमेट्री आणि आर्टिफिशियल इंटेलिजन्सचा वापर करते, ज्यामुळे गोंगाट किंवा गर्दीतही विशिष्ट व्यक्तीची ओळख पटवता येते. कमी इलेक्ट्रोमॅग्नेटिक हस्तक्षेप असलेल्या भागात ही अधिक प्रभावी ठरते.
मीडिया अहवालांनुसार, या प्रणालीने सुमारे 40 मैल दूरून पायलटचे अचूक स्थान निश्चित केले. बचाव मोहिमेत शेकडो अमेरिकी सैनिक सहभागी होते. मोहिमेदरम्यान काही विमान अडकण्याच्या घटना घडल्या आणि त्यांना नंतर नष्ट करावे लागले. अखेरीस पायलटसह सर्व अमेरिकी सुरक्षित परतले.








