સંસદના મોન્સૂન સત્રનો બીજો સપ્તાહ સોમવારથી શરૂ થયો છે. આજે લોકસભામાં જાહેર પરીક્ષાઓમાં પેપર લીક અને અન્યાયી સાધનોના ઉપયોગને રોકવા સંબંધિત પબ્લિક એક્ઝામિનેશન (પ્રિવેન્શન ઑફ અનફેર મીન્સ) સુધારા વિધેયક રજૂ કરવામાં આવશે. કેન્દ્રીય મંત્રી ડૉ. જિતેન્દ્ર સિંહ આ વિધેયક લોકસભામાં રજૂ કરશે.
પ્રસ્તાવિત સુધારાનો મુખ્ય હેતુ જાહેર પરીક્ષાઓમાં પેપર લીક, નકલ અને અન્ય અનિયમિતતાઓ પર અસરકારક નિયંત્રણ લાવવાનો છે. સરકાર દ્વારા આ સંબંધિત સૂચના અગાઉથી જારી કરવામાં આવી છે. પ્રસ્તાવિત કાનૂનનો વ્યાપક હેતુ જાહેર પરીક્ષાઓમાં અન્યાયી સાધનોના ઉપયોગને રોકવો અને પરીક્ષા પ્રક્રિયાની વિશ્વસનીયતા જાળવી રાખવાનો છે.
ભારતમાં સ્પર્ધાત્મક અને જાહેર પરીક્ષાઓની પારદર્શિતા અંગે સતત ચર્ચા ચાલી રહી છે. પેપર લીકની ઘટનાઓ અને પરીક્ષા પ્રક્રિયામાં કથિત ગેરરીતિઓને લઈને વિદ્યાર્થી સંગઠનો તેમજ વિપક્ષી પક્ષોએ અનેક વખત પ્રશ્નો ઉઠાવ્યા છે. આવા સંજોગોમાં પ્રસ્તાવિત સુધારાને પરીક્ષા વ્યવસ્થાને વધુ સુરક્ષિત અને જવાબદાર બનાવવાના પ્રયાસ તરીકે રજૂ કરવામાં આવી રહ્યો છે.
પરીક્ષામાં નકલ, પ્રશ્નપત્ર લીક કરવું અથવા પરીક્ષા પ્રણાલીને પ્રભાવિત કરતી પ્રવૃત્તિઓ લાખો ઉમેદવારોના ભવિષ્યને અસર કરી શકે છે. તે ધ્યાનમાં રાખીને સરકાર આ ક્ષેત્રમાં કાનૂની જોગવાઈઓને વધુ મજબૂત બનાવવા પર ભાર મૂકી રહી છે.
આ દરમિયાન રાજ્યસભામાં કોંગ્રેસના સાંસદ સૈયદ નાસિર હુસૈને નિયમ 267 હેઠળ સ્થગન પ્રસ્તાવની નોટિસ આપી છે. તેમાં 20 જુલાઈ, 2026ના રોજ દિલ્હીમાં વિદ્યાર્થીઓના વિરોધ પ્રદર્શન દરમિયાન કથિત પોલીસ કાર્યવાહીની તાત્કાલિક ચર્ચાની માંગ કરવામાં આવી છે.
નોટિસમાં આરોપ મૂકવામાં આવ્યો છે કે શાંતિપૂર્ણ વિરોધ કરી રહેલા વિદ્યાર્થીઓ સામે જરૂર કરતાં વધુ બળનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો હતો. તેમાં કથિત રીતે પેલેટ ગન અને આંસુ ગેસના ઉપયોગ તેમજ મહિલા પ્રદર્શનકારીઓ સાથે કથિત દુર્વ્યવહારનો પણ ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો છે. કોંગ્રેસના સાંસદે આ મામલે કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી પાસેથી જવાબદારી નિર્ધારિત કરવાની અને પોલીસ કાર્યવાહીના અધિકાર સંબંધિત મુદ્દાઓ પર વિગતવાર નિવેદન આપવાની માંગ કરી છે. કોંગ્રેસે પ્રધાનમંત્રીને પણ સંસદમાં નિવેદન આપી દેશના શાંતિપૂર્ણ વિરોધના બંધારણીય અધિકારની સુરક્ષાનું આશ્વાસન આપવા માંગ કરી છે.
મોન્સૂન સત્રના બીજા સપ્તાહ દરમિયાન સરકાર અને વિપક્ષ વચ્ચે અનેક મુદ્દાઓ પર રાજકીય મતભેદ જોવા મળી શકે છે. એક તરફ સરકાર પરીક્ષા વ્યવસ્થામાં સુધારો અને પેપર લીક જેવી ઘટનાઓને રોકવા માટે વિધાનસભાકીય પગલાં આગળ વધારી રહી છે, જ્યારે બીજી તરફ વિપક્ષ વિદ્યાર્થીઓના વિરોધ પ્રદર્શન અને કથિત પોલીસ કાર્યવાહીના મુદ્દાઓ સંસદમાં ઉઠાવવાની તૈયારીમાં છે.
આ પરિસ્થિતિમાં આજની સંસદીય કાર્યવાહી મહત્વપૂર્ણ રહેશે. લોકસભામાં પેપર લીક વિરોધી સુધારા વિધેયકની રજૂઆત અને રાજ્યસભામાં વિદ્યાર્થીઓના વિરોધ પ્રદર્શન અંગે ચર્ચાની માંગ વચ્ચે સંસદમાં હોબાળો થવાની શક્યતા પણ વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.
