કરવા ચોથ 2025 નું વ્રત આ વર્ષે 10 ઓક્ટોબર, શુક્રવારે રાખવામાં આવશે. સૌભાગ્યવતી મહિલાઓ આ દિવસે નિર્જળા ઉપવાસ રાખીને પતિના લાંબા આયુષ્ય અને વૈવાહિક સુખની કામના કરશે. સાંજે 5:57 થી 7:11 વાગ્યા સુધી પૂજાનું મુહૂર્ત રહેશે અને ચંદ્રનો ઉદય રાત્રે 8:13 વાગ્યે અનુમાનિત છે.
કરવા ચોથ: આ વર્ષે કરવા ચોથનો પવિત્ર પર્વ 10 ઓક્ટોબર, શુક્રવારે દેશભરમાં શ્રદ્ધા અને ઉત્સાહ સાથે ઉજવવામાં આવશે. આ દિવસ સૌભાગ્યવતી મહિલાઓ માટે ખૂબ જ ખાસ હોય છે, જ્યારે તેઓ આખો દિવસ નિર્જળા વ્રત રાખીને પતિના લાંબા આયુષ્ય અને સુખમય જીવનની કામના કરે છે. હિન્દુ પંચાંગ અનુસાર, પૂજાનું શુભ મુહૂર્ત સાંજે 5:57 વાગ્યાથી રાત્રે 7:11 વાગ્યા સુધી રહેશે, જ્યારે ચંદ્ર દર્શનનો સમય રાત્રે 8:13 વાગ્યે અનુમાનિત છે. આ પર્વ પ્રેમ, વિશ્વાસ અને સમર્પણનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે.
કરવા ચોથનું મહત્વ
કરવા ચોથનું વ્રત ભારતીય સંસ્કૃતિમાં પતિ-પત્નીના સંબંધની ઊંડાઈ દર્શાવે છે. આ વ્રત માત્ર ધાર્મિક અનુષ્ઠાન નથી, પરંતુ સમર્પણ અને ભાવનાત્મક જોડાણનું પ્રતીક છે. આ દિવસે મહિલાઓ સવારથી લઈને ચંદ્ર ઉગે ત્યાં સુધી પાણી પીધા વગર ઉપવાસ રાખે છે અને પતિના લાંબા આયુષ્ય, સુખ-સમૃદ્ધિ અને સારા સ્વાસ્થ્યની કામના કરે છે.
ધાર્મિક માન્યતા છે કે કરવા ચોથનું વ્રત રાખવાથી પતિની આયુષ્યમાં વૃદ્ધિ થાય છે અને વૈવાહિક જીવનમાં ખુશહાલી જળવાઈ રહે છે. આ વ્રત કારતક માસના કૃષ્ણ પક્ષની ચતુર્થી તિથિએ રાખવામાં આવે છે. ‘કરવા’નો અર્થ થાય છે માટીનો ઘડો, અને ‘ચોથ’નો અર્થ છે ચતુર્થી.
કરવા ચોથ 2025 ની તિથિ અને શુભ સમય
હિન્દુ પંચાંગ અનુસાર, કારતક માસના કૃષ્ણ પક્ષની ચતુર્થી તિથિ 9 ઓક્ટોબર 2025 ની રાત્રે 10:54 વાગ્યાથી શરૂ થઈને 10 ઓક્ટોબર 2025 ની રાત્રે 7:38 વાગ્યા સુધી રહેશે. પંચાંગ અનુસાર વ્રત 10 ઓક્ટોબર, શુક્રવારે રાખવામાં આવશે.
- કરવા ચોથ વ્રત તિથિ: 10 ઓક્ટોબર 2025
- પૂજા મુહૂર્ત: સાંજે 5:57 વાગ્યાથી રાત્રે 7:11 વાગ્યા સુધી
- ચંદ્રોદય (ચંદ્ર દર્શન)નો સમય: રાત્રે 8:13 વાગ્યે (અનુમાનિત)
આ જ એ સમય હશે જ્યારે સૌભાગ્યવતી મહિલાઓ ચંદ્રને અર્ઘ્ય આપીને વ્રતનું પારણ કરશે.
કરવા ચોથની કથા અને પરંપરા
કરવા ચોથ પાછળ ઘણી ધાર્મિક અને પૌરાણિક કથાઓ પ્રચલિત છે, જેમાં સૌથી પ્રસિદ્ધ વીરવતીની કથા છે. કહેવાય છે કે વીરવતી નામની એક રાણી પોતાના પતિ માટે કઠોર ઉપવાસ રાખતી હતી. દિવસભર ભૂખી-તરસ્યા રહ્યા પછી જ્યારે તે સાંજે પૂજા કરી રહી હતી, ત્યારે તેના ભાઈઓએ તેની તકલીફ જોઈને છળથી દીવાની રોશની બતાવીને કહ્યું કે ચંદ્ર નીકળી આવ્યો છે. વીરવતીએ વ્રત ખોલી નાખ્યું, અને આ કારણે તેના પતિને કષ્ટ થયું.
જ્યારે તેને પોતાની ભૂલનો અહેસાસ થયો, ત્યારે તેણે માતા પાર્વતી અને ભગવાન શિવ પાસે ક્ષમા માંગી અને આખા વર્ષ સુધી કરવા ચોથનું વ્રત રાખ્યું. આનાથી તેનો પતિ ફરી જીવતો થયો. ત્યારથી આ વ્રત પતિના લાંબા આયુષ્ય અને વૈવાહિક સુખ માટે કરવામાં આવવા લાગ્યું.
કરવા ચોથ પૂજા વિધિ
કરવા ચોથની પૂજા વિધિ પરંપરાગત રીતિ-રિવાજો સાથે જોડાયેલી હોય છે. તેને વિધિ-પૂર્વક કરવાથી વ્રતનું ફળ અનેક ગણું વધી જાય છે.
1. સૂર્યોદય પહેલાં સરગીનું સેવન કરો
વ્રતની શરૂઆત સરગીથી થાય છે, જે સાસુ દ્વારા વહુને આપવામાં આવે છે. તેમાં મીઠાઈઓ, ફળો, મેવા અને પરંપરાગત વાનગીઓ શામેલ હોય છે. સરગીનું સેવન સૂર્યોદય પહેલાં કરવામાં આવે છે, કારણ કે ત્યારબાદ આખો દિવસ નિર્જળા વ્રત રાખવાનું હોય છે. સરગીને માત્ર ભોજનના રૂપમાં જ નહીં, પરંતુ સ્નેહ અને આશીર્વાદના પ્રતીક તરીકે પણ જોવામાં આવે છે.
2. નિર્જળા વ્રત અને સંયમિત દિવસ
આખો દિવસ મહિલાઓ નિર્જળા વ્રત રાખે છે, એટલે કે ન તો ભોજન કરે છે, ન પાણી પીએ છે. દિવસભર મનને શાંત અને સકારાત્મક રાખવું જોઈએ. આ દિવસ આત્મસંયમ, ભક્તિ અને સમર્પણનું પ્રતીક માનવામાં આવે છે.
3. સાંજની પૂજાની તૈયારી
સાંજના સમયે મહિલાઓ કરવા માતાની પૂજા કરે છે. પૂજામાં એક સજાવેલું કરવા (માટી અથવા તાંબાનો ઘડો), દીવો, રોલી, ચોખા, સિંદૂર, કુમકુમ, બંગડીઓ અને મીઠાઈ રાખવામાં
