जपानची अंतराळ संस्था JAXA चे Hayabusa2 अंतरिक्षयान आपल्या विस्तारित मोहिमेअंतर्गत 5 जुलै रोजी Torifune asteroid जवळून अतिशय कमी अंतरावरून उच्च-वेगाने flyby करणार आहे. या मोहिमेदरम्यान अंतरिक्षयान वैज्ञानिक माहिती आणि उच्च-गुणवत्तेची छायाचित्रे संकलित करेल तसेच autonomous navigation तंत्रज्ञानाची चाचणी घेईल.
Hayabusa2 अंतरिक्षयान Torifune asteroid पासून सुमारे 1 ते 10 किलोमीटर अंतरावरून जाणार असून, हा flyby अंतराळ संशोधनासाठी महत्त्वाचा टप्पा मानला जात आहे. अंतरिक्षयान सुमारे 5.3 किलोमीटर प्रति सेकंद या वेगाने asteroid जवळून प्रवास करणार आहे. सक्रिय asteroid मोहिमांमधील हे सर्वाधिक आव्हानात्मक flyby पैकी एक मानले जाते. इतक्या कमी अंतरावर अचूक navigation आणि वैज्ञानिक निरीक्षणे भविष्यातील अंतराळ मोहिमांसाठी उपयुक्त ठरू शकतात.
Hayabusa2 ने यापूर्वी Ryugu asteroid वरून नमुने गोळा करून ते सुरक्षितपणे पृथ्वीवर आणले होते. त्यानंतर विस्तारित मोहिमेअंतर्गत हे अंतरिक्षयान नवीन asteroid च्या अभ्यासासाठी कार्यरत आहे.
Torifune, ज्याला पूर्वी 2001 CC21 या नावाने ओळखले जात होते, हा सुमारे 450 मीटर व्यासाचा पृथ्वी-निकट asteroid आहे. त्याचा आकार, पृष्ठभाग, रचना आणि निर्मिती प्रक्रियेबाबत वैज्ञानिकांकडे मर्यादित माहिती उपलब्ध आहे.
या flyby दरम्यान Hayabusa2 आपल्या onboard कॅमेरे आणि वैज्ञानिक उपकरणांच्या मदतीने asteroid चा पृष्ठभाग, आकार, बनावट आणि रासायनिक संरचनेचा अभ्यास करेल. वैज्ञानिकांच्या मते हा asteroid जपानच्या पहिल्या Hayabusa मोहिमेने अभ्यासलेल्या Itokawa सारखा असू शकतो, मात्र त्याची वास्तविक रचना पूर्णपणे वेगळीही असू शकते.
काही तज्ज्ञांच्या मते Torifune हा "Contact Binary" प्रकारचा asteroid असू शकतो, म्हणजे दोन लहान खगोलीय पिंड एकत्र येऊन तयार झालेला संयुक्त asteroid. तसे असल्यास, लहान खगोलीय पिंडांच्या निर्मिती आणि उत्क्रांतीबाबत नवीन माहिती मिळू शकते.
Hayabusa2 ची ही मोहीम केवळ वैज्ञानिक अभ्यासापुरती मर्यादित नाही. अतिवेगाने प्रवास करताना अत्यल्प वेळेत asteroid चे अचूक मूल्यमापन करण्याची क्षमता भविष्यातील planetary defence धोरणांसाठी उपयुक्त मानली जाते.
भविष्यात एखादा मोठा asteroid पृथ्वीसाठी धोका ठरल्यास, त्याची दिशा, आकार, घनता आणि संरचनेचे अल्पावधीत विश्लेषण करणे आवश्यक असेल. Hayabusa2 चे हे flyby अशा परिस्थितीसाठी आवश्यक तंत्रज्ञानाची प्रत्यक्ष चाचणी ठरणार आहे. अशाच प्रकारच्या तंत्रज्ञानामुळे भविष्यात NASA च्या DART सारख्या asteroid deflection मोहिमांची परिणामकारकता वाढण्यास मदत होऊ शकते.
या मोहिमेदरम्यान autonomous navigation system चीही कठोर चाचणी होणार आहे. अत्यंत उच्च वेग असूनही मानवी हस्तक्षेपाशिवाय अंतरिक्षयान अचूक मार्गावर ठेवणे हे या मोहिमेतील महत्त्वाचे तांत्रिक उद्दिष्ट आहे.
Torifune flyby नंतरही Hayabusa2 ची मोहीम सुरू राहणार आहे. विस्तारित मोहिमेदरम्यान अंतरिक्षयानाने zodiacal light आणि exoplanets संदर्भातील अनेक वैज्ञानिक निरीक्षणे केली आहेत.
मोहिमेचे पुढील प्रमुख लक्ष्य 1998 KY26 नावाचा अतिशय लहान asteroid आहे, जिथे Hayabusa2 वर्ष 2031 मध्ये पोहोचण्याची अपेक्षा आहे. सुमारे 11 मीटर व्यासाचा हा asteroid आतापर्यंत कोणत्याही अंतरिक्षयानाने अभ्यासलेल्या सर्वात लहान asteroids पैकी एक ठरू शकतो. वैज्ञानिक या वेगाने फिरणाऱ्या लहान खगोलीय पिंडावर संभाव्य landing ची शक्यताही तपासत आहेत.
विस्तारित मोहीम यशस्वी ठरल्यास, Hayabusa2 अंतराळ इतिहासातील सर्वाधिक यशस्वी आणि दीर्घकाळ सक्रिय राहिलेल्या asteroid exploration मोहिमांपैकी एक म्हणून आपले स्थान अधिक मजबूत करेल. ही मोहीम अंतराळ विज्ञानाला नवीन माहिती देण्याबरोबरच भविष्यातील पृथ्वी संरक्षणाशी संबंधित asteroid मोहिमांसाठी महत्त्वाचा तांत्रिक पाया उपलब्ध करून देईल.
