बांग्लादेशच्या अंतरिम सरकारचे प्रमुख मोहम्मद युनूस यांनी त्यांच्या 18 महिन्यांच्या कार्यकाळानंतर राष्ट्राला दिलेल्या निरोपाच्या भाषणात आपल्या कामगिरीचा आढावा घेतला आणि भारताचा थेट उल्लेख न करता अप्रत्यक्ष संदर्भ दिला. त्यांनी ‘सेव्हन सिस्टर्स’ असा उल्लेख करत प्रादेशिक राजकारण आणि आर्थिक संबंधांबाबत संकेत दिले.
भाषणात युनूस यांनी भारताच्या ईशान्येकडील राज्यांना ‘सेव्हन सिस्टर्स’ म्हणून संबोधले आणि बांग्लादेशला या प्रदेशासाठी कनेक्टिव्हिटी हब म्हणून सादर केले. त्यांनी बांग्लादेशची भूमिका प्रादेशिक व्यापार आणि संपर्कवाढीसाठी महत्त्वाची असल्याचे मांडले.
युनूस म्हणाले, "आपला खुला समुद्र हा केवळ भौगोलिक सीमारेषा नसून तो बांग्लादेशला जागतिक अर्थव्यवस्थेशी जोडणारे प्रवेशद्वार आहे. नेपाळ, भूतान आणि सेव्हन सिस्टर्ससोबत या प्रदेशात मोठी आर्थिक क्षमता आहे. आम्ही आमच्या बंदरांची कार्यक्षमता वाढवण्यासाठी आंतरराष्ट्रीय दर्जाच्या व्यवस्थापन कंपन्यांसोबत करार केले आहेत. जर ही कार्यक्षमता वाढवली नाही तर हा प्रदेश आर्थिकदृष्ट्या मागे राहू शकतो."
![]()
त्यांच्या विधानात बांग्लादेशला प्रादेशिक आर्थिक प्रवेशद्वार म्हणून मांडण्यात आले. त्यांनी भारताच्या ईशान्येकडील राज्यांच्या भौगोलिक आणि आर्थिक स्थितीकडेही लक्ष वेधले.
‘सेव्हन सिस्टर्स’मध्ये अरुणाचल प्रदेश, आसाम, मणिपूर, मेघालय, मिझोराम, नागालँड आणि त्रिपुरा या राज्यांचा समावेश होतो. ही राज्ये मुख्य भारताशी सिलिगुडी कॉरिडॉरद्वारे जोडलेली असून समुद्रापासून दूर असल्यामुळे आर्थिक अडचणींचा सामना करतात. युनूस यांनी बांग्लादेशला या राज्यांसाठी समुद्री प्रवेशाचा ‘संरक्षक’ असल्याचे सांगितले आणि बांग्लादेशच्या खाडीमार्गे या राज्यांना जागतिक व्यापाराशी जोडता येऊ शकते, असे नमूद केले.
निरोपाच्या भाषणात युनूस यांनी त्यांच्या कार्यकाळात बांग्लादेशच्या परराष्ट्र धोरणाला बळकटी मिळाल्याचे सांगितले. त्यांनी म्हटले की बांग्लादेश आता कोणतेही दबावाखालील राष्ट्र राहिलेले नाही आणि देश आपल्या राष्ट्रीय हितसंबंध, सार्वभौमत्व आणि सन्मानाचे संरक्षण करण्यास सक्षम आहे.
दूरदर्शनवर प्रसारित झालेल्या भाषणात त्यांनी म्हटले की आजचा बांग्लादेश आत्मविश्वासू, सक्रिय आणि जबाबदार आहे. त्यांच्या कार्यकाळात परराष्ट्र धोरणाला इतरांच्या सल्ल्यावर अवलंबून राहण्याच्या मानसिकतेतून बाहेर काढण्यात आल्याचे त्यांनी नमूद केले.








