नोएडा इंटरनॅशनल एअरपोर्टवरून सोमवारी अधिकृतपणे व्यावसायिक उड्डाण संचालनाला सुरुवात झाली. सकाळी 8:05 वाजता लखनऊहून प्रवाशांना घेऊन आलेले पहिले नियोजित प्रवासी विमान जेवर येथील नव्या धावपट्टीवर उतरले.
भारताच्या नागरी विमान वाहतूक क्षेत्रात या घडामोडीमुळे नव्या अध्यायाची भर पडली आहे. लखनऊच्या चौधरी चरण सिंह आंतरराष्ट्रीय विमानतळावरून उड्डाण केलेली इंडिगोची 6E-2278 ही फ्लाइट नोएडा इंटरनॅशनल एअरपोर्टवर उतरलेली पहिली नियोजित व्यावसायिक फ्लाइट ठरली. त्यानंतर हेच विमान प्रवाशांना घेऊन बेंगळुरूकडे रवाना झाले. या प्रसंगी केंद्रीय नागरी विमान वाहतूक मंत्री राम मोहन नायडू किंजरापु यांनी जेवर येथे आयोजित कार्यक्रमात एअरपोर्टच्या व्यावसायिक संचालनाचा शुभारंभ केला.
नोएडा इंटरनॅशनल एअरपोर्टचा शिलान्यास पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी 25 नोव्हेंबर 2021 रोजी केला होता. त्यानंतर 28 मार्च रोजी विमानतळाचे उद्घाटन करण्यात आले. उद्घाटनानंतर प्रवासी आणि उद्योग क्षेत्र नियमित उड्डाणांच्या प्रारंभाची प्रतीक्षा करत होते. हा विमानतळ उत्तर प्रदेश आणि दिल्ली-एनसीआर क्षेत्रासाठी एक रणनीतिक वाहतूक केंद्र म्हणून विकसित करण्यात आला आहे. सरकारच्या मते, यामुळे प्रादेशिक संपर्कक्षमता वाढण्याबरोबरच व्यापार, पर्यटन आणि गुंतवणुकीलाही चालना मिळेल.
नोएडा इंटरनॅशनल एअरपोर्टची उभारणी सार्वजनिक-खासगी भागीदारी (PPP) मॉडेलअंतर्गत सुमारे 11,200 कोटी रुपयांच्या गुंतवणुकीत करण्यात आली आहे. स्विस कंपनी ज्युरिख इंटरनॅशनल एअरपोर्ट एजीला त्याच्या विकास आणि संचालनाची जबाबदारी देण्यात आली आहे. पहिल्या टप्प्यात 1,334 हेक्टर क्षेत्रातील बांधकाम पूर्ण झाले आहे. आधुनिक तंत्रज्ञान, स्मार्ट पायाभूत सुविधा आणि पर्यावरणपूरक सुविधांनी सुसज्ज असलेला हा विमानतळ भारतातील सर्वाधिक आधुनिक विमानतळांपैकी एक म्हणून विकसित केला जात आहे.
सुरुवातीच्या टप्प्यात नोएडा इंटरनॅशनल एअरपोर्टवरून देशातील सुमारे 45 शहरांसाठी जवळपास 65 व्यावसायिक उड्डाणांचे संचालन करण्यात येणार आहे. याचा थेट लाभ पश्चिम उत्तर प्रदेश, दिल्ली-एनसीआर आणि आसपासच्या भागातील लाखो प्रवाशांना मिळणार आहे. तज्ज्ञांच्या मते, हा नवीन विमानतळ दिल्लीतील इंदिरा गांधी आंतरराष्ट्रीय विमानतळावरील वाढता प्रवासी ताण कमी करण्यातही महत्त्वाची भूमिका बजावेल. भविष्यात येथून आंतरराष्ट्रीय उड्डाणांचे जाळेही सातत्याने विस्तारले जाणार आहे.
नोएडा इंटरनॅशनल एअरपोर्ट हा केवळ वाहतूक प्रकल्प नसून प्रादेशिक आर्थिक विकासाचे केंद्र बनण्याची क्षमता बाळगतो. विमानतळाच्या संचालनामुळे प्रत्यक्ष आणि अप्रत्यक्षरित्या हजारो रोजगाराच्या संधी निर्माण होणार आहेत. तसेच लॉजिस्टिक्स, हॉटेल, पर्यटन, वेअरहाउसिंग आणि औद्योगिक क्षेत्रांमध्ये नव्या गुंतवणुकीच्या शक्यता वाढणार आहेत.
विमानतळाच्या परिसरात विकसित होत असलेले औद्योगिक आणि व्यावसायिक कॉरिडॉर उत्तर प्रदेशला राष्ट्रीय आणि जागतिक गुंतवणूक नकाशावर अधिक बळकट ओळख मिळवून देण्यास मदत करतील.
नोएडा इंटरनॅशनल एअरपोर्टचा विकास चार टप्प्यांत करण्यात येणार आहे. सर्व टप्पे पूर्ण झाल्यानंतर तो आशियातील सर्वात मोठ्या आणि जगातील प्रमुख विमानतळांपैकी एक म्हणून विकसित करण्याची योजना आहे. वाढती प्रवासी संख्या आणि मालवाहतूक सेवांची मागणी लक्षात घेऊन भविष्यातील गरजांनुसार त्याचा विस्तार करण्यात येत आहे.
नोएडा इंटरनॅशनल एअरपोर्टवरून व्यावसायिक उड्डाणांच्या प्रारंभाला भारतातील वेगाने विकसित होत असलेल्या विमान वाहतूक पायाभूत सुविधांमधील एक महत्त्वाची उपलब्धी मानले जात आहे. हा प्रकल्प उत्तर प्रदेशची संपर्कक्षमता मजबूत करण्याबरोबरच भारताला जागतिक विमान वाहतूक आणि लॉजिस्टिक्स नेटवर्कमध्ये एक महत्त्वाचे केंद्र म्हणून स्थापित करण्याच्या दिशेनेही भूमिका बजावणार आहे.
